Non-conformiteit

Non-conformiteit als wettelijke ‘garantie’

Veel mensen kopen iets bij een winkel en zijn daar op dat moment erg blij mee. Veel mensen blijven daar blij mee, maar bij sommige mensen gaat het product al snel kapot. Vaak geeft de verkoper dan wel garantie op zo’n product en kan je snel weer genieten van je wasmachine. Soms is de verkoper wat minder behulpzaam en zit er geen garantie op je product. Je hoeft dan niet zomaar een nee te accepteren. Vaak kan je dan een beroep doen op non-conformiteit en toch eisen dat de verkoper je wasmachine repareert of je een nieuwe aanbiedt.

Non-conformiteit

Wat is non-conformiteit? Non-conformiteit houdt in dat een product niet conform is. Dat betekent dat je dacht dat je een bepaald product gekocht hebt, maar dat je blijkbaar iets anders gekocht hebt. Daarmee zeg je niet dat je dacht een wasmachine te kopen, maar dat je eigenlijk een oven gekocht hebt. Je zegt dat je dacht een wasmachine te kopen die zeker 5 jaar meeging, maar blijkbaar heb je een wasmachine gekocht die maar 4 maanden meeging. Je wasmachine is dan waarschijnlijk non-conform.

Wanneer is er dan sprake van non-conformiteit? Om daarvan te kunnen spreken, moet er aan een aantal voorwaarden voldaan zijn. Artikel 7:17 van het Burgerlijk Wetboek (het BW) zegt dat er drie redenen zijn voor een zaak om niet conform te zijn:

  • De zaak heeft niet de eigenschappen die de koper op grond van de overeenkomst mocht verwachten, daarover hieronder meer;
  • De zaak die is afgeleverd is een andere zaak dan de zaak die besteld is. Je vroeg bijvoorbeeld om een wasmachine maar je krijgt een oven;
  • De zaak wijkt af van een monster of model. Dat is bijvoorbeeld het geval als je rode verf besteld hebt op basis van een kleurenwaaier, maar de verf die je krijgt een andere kleur rood is (of als je blauwe verf krijgt).

De laatste twee spreken voor zich, maar de eerste categorie is niet helemaal duidelijk. Gelukkig heeft de wet daar extra invulling aan gegeven. Of een zaak de omstandigheden heeft die de koper mocht verwachten moet als volgt beoordeeld worden:

  • Je moet letten op de omstandigheden van het geval. Een duurdere wasmachine moet langer meegaan dan een goedkope. Je verwacht beter geluid van een speaker die je bij de audiospeciaalzaak hebt gekocht, dan van de oortjes van de Action. Ook reclame kan een rol spelen in de verwachtingen die je als koper hebt van je product.
  • Je mag als koper ook verwachten dat het product geschikt is voor normaal gebruik. Van een wasmachine mag je dus verwachten dat die je kleren schoonmaakt, van een oven dat je eten er warm van wordt. Ook hierin spelen de omstandigheden van het geval een rol. Als je een goedkope hamer koopt, kan het zijn dat die kapot gaat als je er zware belasting op zet. Een duurdere hamer mag dat minder snel doen.
  • Als laatste mag je als koper ook verwachten dat een product de geschikt is voor bijzonder gebruik, als dat zo is afgesproken. Als je een tv koopt waar je ook op wil internetten en je dat afspreekt met de verkoper, dan moet je tv ook geschikt zijn om mee te internetten.

In de praktijk betekent dat vaak dat je met gezond verstand alle omstandigheden van het geval moet bekijken voordat je een goed oordeel kan geven over of iets al dan niet non-conform is.

Een opmerking die hierbij wel gemaakt moet worden, is dat het gebrek moet bestaan op het moment van aflevering. Een probleem dat pas later intreedt, valt niet onder de non-conformiteitsregeling. Daarbij geldt voor de ‘gewone’ consument nog een bewijsvermoeden; als een gebrek binnen zes maanden na aflevering optreedt, dan wordt het vermoed bij aflevering al aanwezig te zijn geweest. De verkoper moet dan bewijzen dat de wasmachine bij de verkoop nog helemaal in orde was.

Rechten bij non-conformiteit

Het is erg vervelend als je wasmachine niet conform is, maar waar heb je dan recht op? In het algemeen zijn er vijf dingen die je kan doen als je wasmachine niet conform is:

  • Je kan nakoming vorderen. De verkoper moet het product dan repareren of je een nieuw product aanbieden. Als de verkoper wil repareren mag je dat niet weigeren.
  • Je mag ook opschorten. Je wacht dan met het betalen van de koopprijs totdat de verkoper je wasmachine gerepareerd of vervangen heeft. Je moet dan wel de koopprijs nog betalen als de verkoper dat gedaan heeft.
  • Daarnaast kan het zijn dat je schadevergoeding kan vragen. Als je in de tijd dat je wasmachine niet werkte naar de wasserij moest gaan, heb je schade opgelopen. Soms (maar zeker niet altijd!) kan je die schade vergoed krijgen.
  • Als de verkoper langere tijd niet nakomt, kan je misschien ontbinden. Je zegt dan dat je je geld terug wil en dat de verkoper zijn wasmachine terug mag hebben.
  • Als laatste optie zou je een prijsverlaging kunnen vragen. Als je wasmachine bijvoorbeeld veel meer lawaai maakt dan zou moeten maar verder prima werkt, kan je met de verkoper afspreken dat je een deel van je geld terugkrijgt, maar dat je de wasmachine wel houdt.

Op welke van deze rechten je aanspraak kan maken, hangt af van de situatie. Daar zijn ook geen algemene regels voor te geven. Het is in ieder geval verstandig om zo snel mogelijk nadat je een probleem ontdekt, melding te doen bij de verkoper. Als je te lang wacht met klagen, kan het zijn dat je al je rechten verspeelt. Vaak kan je er onderling met de verkoper goed uit komen. Als dat niet lukt, is het slim om een (aangetekende) brief te sturen waarin je aangeeft wat je wil en wanneer. Zo kan je achteraf altijd bewijzen dat je op tijd geklaagd hebt.

Als u als klant een probleem hebt met een winkel waar u niet uitkomt, kom dan bij ons langs. Wij geven u gratis advies en proberen met u tot een oplossing te komen.